ปัญญาหมดสิ้นไป

   อะโยคา ภูริสังขะโย    แปลว่า ปัญญาหมดสิ้นไป เพราะการไม่ประกอบ

    " ปัญญา " คือความรอบรู้ในสภาวะธรรมทั้งหลายมีรู้ดี รู้ชั่ว รู้คุณ รู้โทษ เป็นต้น

ขยายความ
   ปัญญาหมดสิ้นไป เพราะการไม่ประกอบ ปัญญามีเกิดขึ้นได้ จึงมีการหมดสิ้นไปได้ ทั้งนี้ก็เพราะไม่มีการประกอบ ไม่มีการแสวงหา ซึ่งมี ๓ ประการ คือ
    ๑. ไม่ประกอบด้วยการฟัง คือเป็นคนขี้เกียจในการฟัง เบื่อการฟัง ไม่สนใจที่จะฟัง แม้จะมีท่านผู้รู้มาเทศน์มาแสดงธรรม มีวิทยากรมาบรรยายธรรมะ มีการโต้วาที มีการปภิปรายธรรมก็ไม่ยอมฟัง ปัญญาจึงไม่งอกงาม
    ๒. ไม่ประกอบด้วยการคิด บางคนเกียจคร้านที่จะคิด ได้ยินได้ฟังอะไรหรืออ่านเรื่องอะไรเเล้วก็ไม่เคยนำมาคิดพิจารณา ปล่อยทิ้งไปเปล่า ๆ ปัญญาก็หมด
    ๓. ไม่ประกอบด้วยการอบรมฝึกฝน ไม่สนใจจะเข้าฝึกอบรมกรรมฐานใด ๆ แม้จะมีการอบรมฟรี ไม่ได้เสียเงินทอง แต่ก็ไม่สนใจจะเข้าฝึกอบรม ปัญญาจึงไม่เกิด มีแต่จะหมดไปสิ้นไปเท่านั้น

คำกลอน

        ปัญญาเดิม    สิ้นไป    ได้หมดสิ้น
        ขี้เกียจกิน    ไม่ฟัง    นั่งหงอยเหงา
       ไม่รู้คิด     ปล่อยจิต    นั่งมึนเมา
        ปัญญาเก่า     หมดไป    ได้โง่แทน.....
   จากพระไตรปิฎกเล่ม ๒๕ หน้า ๕๒

            ย้อนกลับ         ปิดหน้านี้         ถัดไป