|
ปัญญาหมดสิ้นไป
อะโยคา ภูริสังขะโย
แปลว่า ปัญญาหมดสิ้นไป เพราะการไม่ประกอบ
" ปัญญา " คือความรอบรู้ในสภาวะธรรมทั้งหลายมีรู้ดี รู้ชั่ว รู้คุณ รู้โทษ เป็นต้น
ขยายความ
ปัญญาหมดสิ้นไป เพราะการไม่ประกอบ ปัญญามีเกิดขึ้นได้ จึงมีการหมดสิ้นไปได้ ทั้งนี้ก็เพราะไม่มีการประกอบ ไม่มีการแสวงหา ซึ่งมี ๓ ประการ คือ
๑. ไม่ประกอบด้วยการฟัง คือเป็นคนขี้เกียจในการฟัง เบื่อการฟัง ไม่สนใจที่จะฟัง แม้จะมีท่านผู้รู้มาเทศน์มาแสดงธรรม มีวิทยากรมาบรรยายธรรมะ มีการโต้วาที มีการปภิปรายธรรมก็ไม่ยอมฟัง ปัญญาจึงไม่งอกงาม
๒. ไม่ประกอบด้วยการคิด บางคนเกียจคร้านที่จะคิด ได้ยินได้ฟังอะไรหรืออ่านเรื่องอะไรเเล้วก็ไม่เคยนำมาคิดพิจารณา ปล่อยทิ้งไปเปล่า ๆ ปัญญาก็หมด
๓. ไม่ประกอบด้วยการอบรมฝึกฝน ไม่สนใจจะเข้าฝึกอบรมกรรมฐานใด ๆ แม้จะมีการอบรมฟรี ไม่ได้เสียเงินทอง แต่ก็ไม่สนใจจะเข้าฝึกอบรม ปัญญาจึงไม่เกิด มีแต่จะหมดไปสิ้นไปเท่านั้น
คำกลอน
ปัญญาเดิม สิ้นไป ได้หมดสิ้น
ขี้เกียจกิน ไม่ฟัง นั่งหงอยเหงา
ไม่รู้คิด ปล่อยจิต นั่งมึนเมา
ปัญญาเก่า หมดไป ได้โง่แทน.....
จากพระไตรปิฎกเล่ม ๒๕ หน้า ๕๒
|