ความเพ่งพินิจ

   นัตถ ณานัง อะปัญยัสสะ    แปลว่า ความเพ่งพินิจ ย่อมไม่มีแก่คนไร้ปัญญา

ขยายความ
    " ความเพ่งพินิจ " หมายถึง ความพินิจพิจารณาอย่างรอบคอบ ใคร่ครวญ ไตร่ตรอง สอบสวนทบทวนทุกแง่ทุกมุม มีสติตามความรู้ความเคลื่อนไหวทุกอิริยบถ รู้ความเคลื่อนไหวของร่างกายและใจ รู้ความเปลี่ยนแปลงของสุขและทุกข์ รู้ความเปลี่ยนแปลงของธรรมะที่เกิดขึ้นในจิตใจของตน ธรรมฝ่ายดีเกิดก็รู้ ธรรมฝ่ายชั่วเกิดก็รู้

   ความเพ่งพินิจดังกล่าวแล้วจะไม่เกิดแก่คนไม่มีปัญญา จะไม่เกิดแก่คนปัญญาน้อย ไม่เกิดแก่คนปัญญาทึบ ไม่เกิดแก่คนผู้เห็นผิดเป็นชอบ ไม่เกิดแก่คนปัญญาอ่อน ไม่เกิดแก่คนไม่ฉลาดปราดเปรียว ไม่เกิดแก่ผู้ไม่รู้ดี ไม่รู้ชั่ว ไม่รู้บาป ไม่รู้คุณ ไม่รู้โทษ ไม่รู้ประโยชน์มิใช่ประโยชน์ ไม่รู้นรก ไม่รู้สรรค์ และไม่รู้นิพพาน

   พวกไม่มีปัญญา ผู้มีปัญญาน้อย ผู้มีปัญญาทึบ ผู้ไม่ฉลาดเหล่านี้ จะไม่มีความเพ่งพินิจ จึงไม่สามารถจะบรรลุธรรมชั้นต่ำและชั้นสูงเลย

คำกลอน

       เพ่งพินิจ     คือดวงจิต     ต้องแน่นิ่ง
       ดูให้จริง     ว่าเป็นธรรม    นำฝ่ายไหน
       ทั้งรู้ดี         รู้ชั่ว            รู้ทั่วไป
      ไม่เกิดได้    ในคนโง่        โตแต่กาย...
   จากพระไตรปิฎกเล่ม ๒๕ หน้า ๖๕

            ย้อนกลับ         ปิดหน้านี้         ถัดไป